Elo Derecelendirme Sistemi: Bir Takımın Gücünü Tek Sayıya Nasıl İndirirsiniz?

soccer field

“Brezilya mı daha güçlü, Almanya mı?” gibi bir soruya lig puanı, FIFA sıralaması ya da sadece “bence” diye cevap vermek yerine, tek bir sayıyla yanıt vermek mümkün mü? İşte tam bu ihtiyaçtan doğan sistem: Elo derecelendirmesi. Aslında satranç için tasarlanmış bu yöntem, bugün futboldan e-spora kadar pek çok alanda “kim daha güçlü” sorusunun matematiksel cevabı … Devamını oku

Savunmayı Sayılarla Anlamak: Defensive Actions, Pressures ve Blok Metrikleri

group of people playing soccer on soccer field

Futbol analitiği uzun süre hücum odaklı kaldı. xG, xT, progressive passes — bunların hepsi topu ileri taşıma ve gol üretmeyle ilgili. Ama bir maçı savunmayla kazanmak da mümkün; “sıfır çeken” takım da başarılıdır. Peki bir savunmanın ne kadar iyi olduğunu sayılarla nasıl ifade ederiz? Bu yazıda, savunma performansının ölçülmesinde kullanılan temel metrikleri — defensive actions, … Devamını oku

Field Tilt: Top Sahipliğinin Ötesinde Sahayı Gerçekten Kim Kontrol Ediyor?

aerial view of football field

“Bu takım rakibe hiç alan vermedi” cümlesini bir maç yorumundan yüzlerce kez duymuşsunuzdur. Ama bu sezgisel gözlemi somut bir sayıya dökmek mümkün mü? Bir takımın sahada gerçekten hakim olduğunu, topu rakip yarısında tuttuğunu ve tehdit yaratma kapasitesini sürdürdüğünü ölçen metriklere duyulan ihtiyaç, modern futbol analitiğinde Field Tilt’i (saha eğimi) doğurdu. Bu yazıda Field Tilt’in ne … Devamını oku

Radar Grafikleri: Oyuncu Karşılaştırması Görsel Ama Yanıltıcı Olabilir mi?

people watching soccer game in stadium

Bir futbol analiz sitesine girdiğinizde, ortasında çokgen bir şekil olan renkli bir “örümcek ağı” görselle karşılaşmışsınızdır. Bu, futbol analitiğinin en tanıdık görselleştirme araçlarından biri: radar grafiği (radar chart). Bir oyuncunun onlarca istatistiğini tek bir bakışta özetleyen bu grafik, hem çok sevilen hem de yanlış okunduğunda ciddi yanılgılara yol açabilen bir araç. Radar Grafiği Aslında Nasıl … Devamını oku

İlerletici Paslar (Progressive Passes): Sahada Kim Gerçekten İlerliyor?

people watching soccer arena

Bir orta saha oyuncusunun maç sonu istatistiklerine baktığınızda “92 pas, yüzde 96 isabet” gibi etkileyici bir tablo görebilirsiniz. Ama bu rakam, o oyuncunun takımını gerçekten ileri taşıdığı anlamına mı geliyor, yoksa sadece güvenli, kısa ve yana paslarla “istatistik güzelliği” mi yapıyor? İşte bu soruyu cevaplamak için geliştirilen metriklerden biri: ilerletici paslar (progressive passes). İlerletici Pas … Devamını oku

PPDA: Bir Takımın Baskı Yoğunluğunu Sayılarla Ölçmek

a sports stadium with a field

“Bu takım sahada gerçekten çok baskı kuruyor” cümlesini bir maç yorumcusundan defalarca duymuşsunuzdur. Ama bu izlenim, öznel bir gözlemden öteye geçebilir mi? Bir takımın rakibe ne kadar “nefes aldırmadığını” somut bir sayıya dökmek mümkün mü? İşte modern futbol analitiğinin bu soruya verdiği cevaplardan biri: PPDA (Passes Allowed Per Defensive Action), yani “Savunma Hareketi Başına İzin … Devamını oku

Expected Threat (xT): Bir Pasın Değerini Nasıl Ölçersiniz?

soccer field

xG (beklenen gol) modern futbol analizinin en tanıdık metriği oldu, ama önemli bir kör noktası var: xG sadece şutu ölçüyor. Peki ya golü hazırlayan pas? Ya rakip savunmayı çözen o orta saha dripling’i? Bir oyuncu hiç şut çekmeden, hatta hiç asist yapmadan bile maça muazzam bir katkı sağlayabilir. İşte tam bu boşluğu doldurmak için geliştirilen … Devamını oku

Pas Ağları (Pass Networks): Bir Takımın Oyun Tarzını Görselleştirmek

a soccer stadium filled with lots of people

Bir maçı izlerken “bu takım topu hep sağ kanattan ilerletiyor” ya da “orta saha oyuncusu adeta takımın kalbi” dediğimiz oluyor. Ama bu izlenimi somut bir görselle kanıtlamak mümkün mü? İşte pas ağları (pass networks) tam olarak bunu yapıyor: Bir takımın 90 dakika boyunca nasıl oynadığını, tek bir görselde özetliyor. Pas Ağı Aslında Ne Gösteriyor? Basitçe … Devamını oku

Python ile İlk Şut Haritanı Çiz: mplsoccer’a Giriş

crowd watching football game inside stadium

Veriyi nereden bulacağını öğrendikten sonra (bkz. futbol verisi kaynakları rehberimiz) sıradaki adım onu görselleştirmek. Bir analistin en sevdiği başlangıç grafiği şut haritasıdır: bir takımın nereden şut çektiğini ve hangilerinin gol olduğunu tek bakışta gösterir. Bu yazıda Python ve mplsoccer ile sıfırdan basit bir şut haritasının nasıl çizildiğini adım adım anlatıyoruz. Neden Python ve mplsoccer? Python, … Devamını oku