Z-Skoru: Bir Değer Ortalamadan Ne Kadar Uzak?
Bir sınav notu 80 iyi mi kötü mü? Z-skoru ile bir değerin ne kadar sıra dışı olduğunu sade biçimde anlatıyoruz.
Olasılık matematiği, istatistiksel düşünme ve veri analizinin temelleri — sayılarla doğru karar vermeyi öğreten dersler.
Bir sınav notu 80 iyi mi kötü mü? Z-skoru ile bir değerin ne kadar sıra dışı olduğunu sade biçimde anlatıyoruz.
Elinizde binlerce satırlık bir finansal tablo olduğunu düşünün — şirket giderleri, banka hesap hareketleri, vergi beyanları. Bu sayıların ilk basamağına (yani en soldaki rakama) bakarsanız ne görürsünüz? Sezgisel olarak “1’den 9’a kadar her rakam eşit sıklıkta çıkar” dersiniz. Ama gerçek dünya verisinde bu doğru değil — ve bu tuhaf gerçek, sahtekârlığı yakalamak için kullanılan güçlü … Devamını oku
10 atışta kaç tura gelir? Binom dağılımını, tekrarlı denemelerdeki başarı sayısını sade biçimde anlatıyoruz.
Veri analizinin en büyük kısmı analiz değil, temizliktir. Veri temizlemenin neden bu kadar önemli olduğunu anlatıyoruz.
İki tasarımdan hangisi daha iyi? A/B testiyle bunu tahminle değil, veriyle nasıl yanıtlayacağınızı anlatıyoruz.
Bir histogram, verinin şeklini tek bakışta gösterir. Histogramı okumayı, tepe, yayılım ve çarpıklığı görmeyi anlatıyoruz.
“Bu yöntem işe yarıyor” iddiası veriyle nasıl sınanır? Hipotez testinin mantığını sade biçimde anlatıyoruz.
Haberlerdeki anketlerde geçen “±3 puan hata payı” ne anlatır? Hata payını ve örneklem büyüklüğüyle ilişkisini açıklıyoruz.
Tek bir uç değer, bir analizin tamamını değiştirebilir. Aykırı değerleri (outliers) nasıl ele almanız gerektiğini anlatıyoruz.
Her veri simetrik çan eğrisi gibi değildir. Çarpıklığı ve ortalamayla medyanın neden ayrıştığını sade biçimde anlatıyoruz.